Tazminat Hukuku

Tazminat hukuku; hukuka aykırı bir fiil, haksız fiil veya sözleşmeye aykırılık nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararların, sorumlu kişiden giderilmesine ilişkin kuralları düzenleyen hukuk dalıdır. Zararın türü, kusur oranı ve zamanaşımı süreleri gibi unsurların doğru tespiti, tazminat talebinin sonucunu doğrudan etkiler. Bu sayfada tazminat hukukunun kapsamını, tazminat türlerini, tazminat davası açılabilecek başlıca durumları ve tazminat hukuku alanında sunduğumuz hizmetleri bulabilirsiniz.

Tazminat Hukuku Nedir?

Tazminat hukuku, bir kişinin uğradığı zararın, bu zarara sebep olan veya zarardan sorumlu olan kişi tarafından giderilmesine ilişkin kuralların bütünüdür. Türk hukukunda bu alanın temel düzenlemesi 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu‘dur. Kanun; haksız fiilden doğan sorumluluğu, sözleşmeye aykırılıktan doğan sorumluluğu, bedensel zararlara ve kişilik haklarının ihlaline ilişkin tazminat taleplerini düzenler. Trafik kazalarında ise 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu‘nun sorumluluğa ilişkin hükümleri de uygulanır.

Tazminatın amacı, zarar görenin zarar ortaya çıkmadan önceki durumuna mümkün olduğunca getirilmesidir.

Maddi ve Manevi Tazminat Arasındaki Fark

Maddi tazminat, zarar görenin malvarlığında meydana gelen eksilmenin giderilmesini amaçlar. Tedavi giderleri, çalışma gücünün kaybı veya azalması nedeniyle oluşan kazanç kaybı, ölüm hâlinde destekten yoksun kalma, araç onarım bedeli ve araç değer kaybı bu kapsamdadır.

Manevi tazminat ise bedensel bütünlüğün veya kişilik haklarının (şeref, itibar, özel hayat gibi) zarar görmesi ile ölüm hâlinde yakınlarının uğradığı manevi zarar nedeniyle istenir. Malvarlığındaki eksilmeyi değil, kişilik değerlerine verilen zararı karşılamayı amaçlar.

Aynı olaydan hem maddi hem manevi zarar doğmuşsa, iki tazminat türü birlikte talep edilebilir.

Tazminat Talep Etmenin Şartları Nelerdir?

Tazminat talebinin kabul edilebilmesi için genel olarak aşağıdaki unsurların bir arada bulunması gerekir:

• Hukuka aykırı bir fiil: Zarara yol açan eylem veya ihmalin hukuka aykırı olması
• Zarar: Maddi veya manevi bir zararın gerçekleşmiş olması
• İlliyet bağı: Fiil ile zarar arasında uygun nedensellik bağının bulunması
• Kusur: Kural olarak sorumlu kişinin kusurlu olması

Motorlu araç işleteninin sorumluluğu gibi kusursuz sorumluluk hâllerinde kusur aranmaz. Sorumluluğun dayandığı hukuki sebebe ve zararın niteliğine göre ispat yükü ve dayanılacak deliller değişir.

Tazminat Davası Hangi Durumlarda Açılır?

Tazminat davası, uygulamada en sık şu durumlarda gündeme gelir:

• Trafik kazaları: Yaralanma, ölüm ve araçta oluşan hasar nedeniyle
• İş kazaları ve meslek hastalıkları: Çalışanın uğradığı bedensel zarar ve iş göremezlik nedeniyle
• Tıbbi uygulama hatası (malpraktis): Sağlık hizmeti sırasında meydana gelen zararlar nedeniyle
• Sözleşmeye aykırılık: Sözleşme yükümlülüklerinin yerine getirilmemesinden doğan zararlar nedeniyle
• Haksız fiiller: Bir kişinin başkasına hukuka aykırı biçimde zarar vermesi nedeniyle
• Kişilik haklarının ihlali: Hakaret, iftira ve itibara yönelik saldırılar nedeniyle

Tazminat Miktarı Nasıl Belirlenir?

Tazminat miktarı kanunda sabit bir tutar olarak öngörülmemiştir; her dosyada somut olayın özelliklerine göre mahkemece belirlenir. Maddi tazminatta zararın türü ve kapsamı, çoğunlukla bilirkişi (aktüer) hesabıyla tespit edilir. Zarar görenin de olayda kusuru varsa, kusur oranına göre tazminattan indirim yapılabilir. Manevi tazminatta ise olayın özellikleri, ihlalin ağırlığı, tarafların kusur durumu ile ekonomik ve sosyal durumları gibi hususlar hâkimin takdirinde dikkate alınır. Bu nedenle benzer görünen dosyalarda dahi farklı tutarlara hükmedilebilir.

Tazminat Davalarında Hukuki Temsilin Önemi

Tazminat talepleri kanunda öngörülen zamanaşımı sürelerine tabidir. Örneğin haksız fiilden doğan tazminat davaları kural olarak, zarar görenin zararı ve sorumluyu öğrendiği tarihten itibaren iki yıl, her hâlde fiilin işlendiği tarihten itibaren on yıl içinde açılmalıdır. Fiilin ceza kanunlarında daha uzun bir zamanaşımını gerektiren bir suç oluşturması hâlinde ise bu daha uzun süre uygulanır. Sürenin kaçırılması, hakkın dava yoluyla istenememesi sonucunu doğurabilir.

Sürelerin yanı sıra kaza tutanakları, sağlık raporları, tanık beyanları ve bilirkişi incelemesi gibi delillerin zamanında ve doğru şekilde toplanması, kusur oranının ve zarar miktarının belirlenmesinde belirleyicidir. Sürecin başından itibaren alınacak hukuki destek, hem hak kayıplarının önüne geçilmesine hem de talebin doğru zeminde ileri sürülmesine yardımcı olur.

Tazminat Hukuku Alanında Sunduğumuz Hizmetler

Tazminat hukuku alanına giren dosyaların her aşamasında hukuki hizmet sunuyoruz. Başlıca hizmetlerimiz şunlardır:

• Trafik kazasından doğan maddi ve manevi tazminat davaları ile sigorta şirketine yönelik tazminat talepleri
• İş kazası ve meslek hastalığından doğan tazminat davaları
• Tıbbi uygulama hatası (malpraktis) nedeniyle açılan tazminat davaları
• Destekten yoksun kalma tazminatı davaları
• Araç değer kaybı tazminatı talepleri
• Kişilik haklarının ihlali nedeniyle açılan manevi tazminat davaları
• Haksız fiil ve sözleşmeye aykırılıktan doğan tazminat davaları
• Tazminat uyuşmazlıklarında ihtarname düzenlenmesi, uzlaşma görüşmeleri ve hukuki danışmanlık

Her dosyayı kendi koşulları içinde değerlendirerek, zararın türüne ve olayın niteliğine uygun hukuki yolu belirliyoruz. İstanbul’da bir tazminat uyuşmazlığıyla karşı karşıyaysanız, ayrıntılar ve iletişim için İstanbul Tazminat Avukatı sayfamızı inceleyebilirsiniz.